Маралбек Ермұхамет

Өмірдерек

Маралбек Ермұхамет 1988 жылы 2 қыркүйекте туған.

Білім жолы:

  • 2007 жылы Талдықорған қаласында өткен «Қазақ тілі мен әдебиеті» пәні бойынша IV халықаралық олимпиаданың 2-орын иегері және Мемлекеттік грант иегері атанған;
  • 2007-2011 жылдары Абай атындағы ҚазҰПУ-дың Филология факультеті «5B01170-Қазақ тілі мен әдебиеті» мамандығын қызыл дипломмен аяқтаған;
  • 2012-2014 жылдары Абай атындағы КазҰПУ-дың Магистратура және докторантура институтының «6М011700-Қазақ тілі мен әдебиеті» мамандағы бойынша магистратурасын үздік бітірген;
  • 2015-2018 жылдары А.Байтұрсынұлы мен әл-Фараби атындағы ҚазҰУ-дың бірлескер оқу бағдарламасы аясында «6D021300-Лингвистика» мамандығы бойынша докторантураны бітірген;
  • 2020 жылы ф.ғ.д., профессор З.Қ.Ахметжанованың жетекшілігімен «Қазақ тіліндегі мөлшер категориясының тарихи парадигмасы (лингвистикалық аспектіде)» тақырыбында PhD докторлық диссертация қорғап, «6D021300-Лингвистика» мамандығы бойынша философия докторы (PhD) дәрежесін алған.

Ахмет Байтұрсынұлы атындағы Тіл білімі институтында:

  • 2011 жылы Ахмет Байтұрсынұлы атындағы Тіл білімі институты Грамматика бөліміне жұмысқа қабылданған;
  • 2011-2014 жылдары Грамматика бөлімінде аға лаборант, кіші ғылыми қызметкер;
  • 2015-2020 жылдары (қазірге дейін) Тіл мәдениеті бөлімінде ғылыми қызметкер болып жұмыс істеді;
  • 2015-2018 жылдары Институт жанындағы Жас ғалымдар кеңесінің төрағасы міндетін атқарды.

Автор 2010 жылдан бері 45 ғылыми мақаланың авторы, 3 ұжымдық монографияның бірлескен авторы, 1 көптомдық шығармалар жинағының (Е.Омарұлының көптомдығы), 2 кітаптың құрастырушысы.

Автор тіл білімінің құрылымдық грамматика, функционалды грамматика, емле (орфография), жазу тарихы, ХХ ғасыр басындағы Алаш арыстарының тілтанымдық мұралары (А.Байтұрсынұлы, Е.Омарұлы) бағытында зерттеулер жасайды. Ескі қолжазба мәтіндерді түпнұсқадан оқиды. Соның ішінде: ескі латын негізді қазақ жазуы (1928-1940 жж.), төте жазу (1912-1929 жж.), ескі қазақ жазуы (15-20 ғ.), араб графикалы ортағасыр түркі жазбалары (10-15 ғ.).

E-mail: ermukhamet.maralbek@tbi.kz, elahau@mail.ru

Tel: 87023513353

Жетістіктері:

  1. 2007 жылғы ҚР Алматы облысы, Талдықорған қаласында өткен IV халықаралық «Қазақ тілі мен әдебиеті» пәні бойынша олимпиаданың жеңімпазы және мемлекеттік грант иегері;
  2. 2009-2010 жылдары ҚР Президенті тағайындаған «Президенттік шәкіртақы» сыйлығының иегері;
  3. 2016 жылы «Ақжол» Демократиялық партиясының ұйымдастыруымен өткен «ХХІ ғасырдағы Алаштың Ақ жолы» атты Жалпыұлттық байқаудың жеңімпазы (1-орын);
  4. 2017 жылғы ҚР-ның жас ғалымдарға арналған «Мемлекеттік Ғылыми стипендия» иегері;
  5. 2019 жылғы ҚР Білім және ғылым министрлігі жас ғалымдарға арналған М.О. Әуезов атындағы сыйлықтың иегері;
  6. 2020 жылы Абайдың 175 жылдығына орай ҚР Мұсылмандар діни басқармасы ұйымдастырған «Абай сөзі – ұрпақ мұраты» атты республикалық байқаудың жеңімпазы (3-орын);

Е. Маралбектің ғылыми еңбектерінің

Т І З І М І

Ғылыми мақалалар:

  1. Маралбек Е. Қазақ тіліндегі мөлшер мәнді сөздер // ҚазҰПУ Хабаршысы. Филология сериясы. 2010. №35. – 156-165 бб.
  2. Маралбек Е. Мөлшерліктер – халық өмірінің айнасы // «Іле жастары» журналы. – Құлжа, 2011. №5. – 36-39 бб.
  3. Маралбек Е. Мөлшер мәнді сөздердің концептуалдық мәні // «Қазақ тіл білімі: тарих, тәжірибе, болашақ» атты халықаралық ғылыми-теориялық конференция материалдарының жинағы. – Алматы: «Шапағат-Нұр», 2011. – 254-263 бб.
  4. Маралбек Е. Қазақ тіліндегі мөлшерліктердің танымдық сипаты // «Шыңжаң қоғамдық ғылымдар мінбесі» журналы. – Үрімжі, 2011. №4. – 9-54 бб.
  5. Маралбек Е. Мөлшер мәнді сөздердің қалыптасуы мен зерттелуі // Профессор Б.Әбілқасымовтың «Қазақ тілінің тарихы мен түркітану мәселелері» атты халықаралық ғылыми-теориялық конференция материалдары. – Алматы: «Елтаным», 2011. – 183-193 бб.
  6. Маралбек Е. Қазақ тіліндегі мөлшерліктердің зерттелуі // «Тіл және аударма» журналы. – Үрімжі, 2012. №1. – 12-16 бб.
  7. Маралбек Е. Қазақы танымдағы қалыңдық өлшем бірліктері // «Ана тілі» газеті. 2012. 22-28 қараша, №47 (1148). – 5 б.
  8. Маралбек Е. Мөлшерліктердің функционалды аспектідегі өзіндік ерекшелігі // «Тілтаным» журналы. – Алматы, 2012. №1. – 163-167 бб.
  9. Маралбек Е. Жер түбінен жеті қабат аспанға дейін // «Іле жастары» журналы. – Құлжа, 2013. №4. – 17-19 бб.
  10. Маралбек Е. А.Байтұрсынұлының төте жазуы // «Ахмет Байтұрсынұлы – қазақ руханиятының көсемі» атты халықаралық ғылыми-теориялық конференция материалдары. – Алматы: «Елтаным», 2013. – 173-179 бб.
  11. Маралбек Е. Қазақ тіліндегі сандық ұғымдарды білдіретін сын есім сөздері // Тіл білімі: «Қазақ тілі – рухани негізіміз» атты республикалық ғылыми-теориялық конференция материалдары. 9-кітап. – Астана: Л.Н.Гумилев ат. ЕҰУ баспасы, 2014. – 137-142 бб.
  12. Маралбек Е. «Уақыт мөлшері» ұғымының функционалды-семантикалық аспектідегі тілдік көрінісі // «Тілтаным» журналы. – Алматы, 2014. №2. – 148-160 бб.
  13. Маралбек Е. Құн мөлшері // Түркітану мен қазақ филологиясының дамуы: ғылыми мұра және ғалым феномені / Жауаппы редактор – О.Жұбаева. –Алматы: «Елтаным», 2014. – 334-337 бб.
  14. Маралбек Е. Бүлдіргі бір сөз туралы // «Қала мен дала» газеті. 2015. 27 мамыр. http://dalanews.kz/10771?ln=lat.
  15. Маралбек Е. Абай поэтикасындағы «көңіл» сөзінің лексика-семантикалық өрісі және құрылымдық моделі // «Тілтаным» журналы. –Алматы, 2015. №4. – 127-138 бб.
  16. Маралбек Е. Абай поэтикасындағы «көңіл» сөзі қолданысының грамматикалық ерекшелігі // Академик Ө.Айтбайұлының 80 жылдық мерейтойына орай ұйымдастырылған «Академик Ө.Айтбайұлы және мемлекеттік тіл мәселесі» атты халықаралық ғылыми-теориялық конференция материялы. –Алматы, 2016. – 256-261 бб.
  17. Маралбек Е. Ақаңның белгісіз бір еңбегі // ХХІ-ғасырдағы Алаштын Ақ жолы. Алматы: Экономика, 2016. – 440 б.
  18. Маралбек Е. Ұлт ұстазы нұсқаған өркениеттің дара жолы // Алаш жолы – мәңгілік тілдің түп қазығы. – Семей: «Талдау және әлеуметтің маркетинигтік институты» ЖСШ, 2017. – 86-100 бб.
  19. Маралбек Е. Мөлшер есімдіктер // Абай атындағы ҚазҰПУ Хабаршы. Филология сериясы. 2016. №4. – 60-66 бб.
  20. Маралбек Е. А.Байтұрсынұлының географиялық танымы және географиялық атаулар // «А.Байтұрсынұлының ғылыми мұрасы: зерттеу, жүйелеу, насихаттау» атты халықаралық ғылыми-теориялық конференция материалдары. –Алматы: «Елтаным», 2017. – 181-186 б.
  21. Маралбек Е. М.Қашқаридың «Диуани лұғат-ит-түрік» еңбегіндегі «мөлшер-өлшем» ұғымын білдіретін соматизмдер. Абай ат. ҚазҰПУ Хабаршы. Филология сериясы. 2017. №2. – 67-76 бб.
  22. Маралбек Е. Мөлшер категориясын зерттеудің логика-семантикалық тәсілдері // Филология ғылымдарының докторы, профессор Б.Қ.Момынованың 60 жылдық мерейтойына арналған «Қазіргі қазақ тіл білімінің иновациялық әлеуеті» атты халықаралық ғылыми теориялық конференция материалы. – Алматы: «Арыс», 2017. – 119-131 бб.
  23. Маралбек Е. Поэтикалық тілдегі мөлшер ұғымының көрінісі // Ш.Уалиханов атындағы Көкшетау мемлекеттік университеті хабаршысы, Филология сериясы. 2017. №4. – 152-158 бб.
  24. Маралбек Е. Поэтикалық мәтіндерде «мөлшер» ұғымының теңеу тәсілі арқылы берілуі // Ф.ғ.д., профессор Г.Б.Мәдиеваның ғылыми-педагогикалық қызметінің 35 жылдығына арналған филология мен шет тілдерін оқыту әдістемесінің өзекті мәселелері: теория және практика атты халықаралық ғылыми-әдістемелік конференция материалдар жинағы. 2018 жыл, 26 қаңтар. – Алматы: Қазақ университеті. – 204-211 бб.
  25. Маралбек Е. Поэтикалық тілдегі «мөлшер» ұғымының әсірелеу (гипербола) тәсілі арқылы берілуі // «Болашаққа бағдар – рухани жаңғыру» аясындағы «Қазақстанның қасиетті рухани құндылықтары» арналған «ӨЗБЕКӘЛІ ЖӘНІБЕК ОҚУЛАРЫ – 2018» атты ІХ республикалық ғылыми-тәжірибелік конференция материалы. – Туркестан: 2018. – 310-313 бб.
  26. Маралбек Е. Поэтикалық тілдегі «мөлшер» ұғымының метафора тәсілі арқылы берілуі // 6-Халықаралық Қытайдан Адриатқа дейінгі әлеуметтік ғылымдар конгрес. 29-31 март. – Анкара: 2018. – 60-74 бб.
  27. Маралбек Е. Поэтикалық тілдегі «мөлшер» ұғымының перифраз тәсілі арқылы берілуі // 6-Халықаралық Қытайдан Адриатқа дейінгі әлеуметтік ғылымдар конгрес. 29-31 март. – Анкара. 2018. – 75-84 бб.
  28. Маралбек Е. Асыл тіл, түзу емле қазақта болуға тиіс // Жаңа ұлттық әліпби: Қазақ жазуын жаңғырту (Ақпараттық-медиа кеңістіктегі материалдар) 1-кітап. – Алматы. 2017. – 286-292 бб.
  29. Маралбек Е. Әліпби таңдауда Ақаңның жолынан адаспайық // Абай KZ ақпараттық парталы, 13 қараша. https://abai.kz/post/61770
  30. Маралбек Е. Қазақ тілінің ресми бекітілген алғашқы емле ережесі (1923 ж.) // Жаңа ұлттық әліпби: Қазақ жазуын жаңғырту (Ғылыми-тілтанымдық зерттеу) 1-кітап. – Алматы. 2017. – 6-15 бб.
  31. Маралбек Е., Солтанбекова А. 1924 жылғы Қазақ білімпаздарының тұңғыш съезінде қаралған емле мәселесі // Жаңа ұлттық әліпби: Қазақ жазуын жаңғырту (Ғылыми-тілтанымдық зерттеу) 1-кітап. – Алматы. 2017. –16-21 бб.
  32. Маралбек Е. Қазақ тіліндегі дауысты және дауыссыз дыбыстардың фонологиялық және графемикалық сипаты // Жаңа ұлттық әліпби: Қазақ жазуын жаңғырту (Ғылыми-тілтанымдық зерттеу) 1-кітап. – Алматы. 2017. – 127-149 бб.
  33. Маралбек Е. Қазақ жазуындағы әріптердің тіркесім түрлері // Жаңа ұлттық әліпби: Қазақ жазуын жаңғырту (Ғылыми-тілтанымдық зерттеу) 1-кітап. – Алматы. 2017. – 149-171 бб.
  34. Маралбек Е. А.Байтұрсынұлының «й/и, у» дыбыстары туралы танымы // Жаңа ұлттық әліпби: Қазақ жазуын жаңғырту (Ғылыми-тілтанымдық зерттеу) 1-кітап. – Алматы. 2017. – 255-264 бб.
  35. Maralbek E., Koçak M. Miktar Semantiğinin Dünya Dillerine Ortak Eski Sentaktik Yapısı (Мөлшер ұғымын берудің әлем тілдеріне ортақ ежелгі синтаксистік конструкциясы) // 21. Yüzyılda Eğitim ve Toplum / Education And Society In The 21st Century Cilt / Volume 7, Sayı/Issue 20, Yaz/Summer 2018. 504
  36. Маралбек Е. XIIIXIV ғасыр қыпшақ ескерткіштеріндегі мөлшер семантикасының лексикалық деңгейдегі репрезентациясы // Абай атындағы Қаз-ҰПУ Хабаршы. Филология сериясы. 2019. №3. – 129-135 бб.
  37. 3 Маралбек Е. И мен у // Абай KZ ақпараттық парталы, 2019 жыл, 31 мамыр. https://abai.kz/post/91834
  38. Маралбек Е. Құдайберген Жұбановтың мұрағаттардан табылған белгісіз мақалалары // Профессор Құдайберген Қуанұлы Жұбановтың туғанына 120 жыл және оның ұлы ф.ғ.д., профессор Есет Жұбановтың 90 жасқа толуына байланысты ұйымдастырылған Ұлы дала тұлғалары: Жұбановтар тағылымы және жазу реформасы атты халықаралық ғылыми-теориялық материалдар жинағы. – Алматы: «Қазақ кітабы» баспасы, 2019. – 97-100 бб.
  39. Латын әліпбиі: үміт пен күдік (Сұхбат) // «Ана тілі» газеті, 2019 жыл, 6 наурыз. http://anatili.kazgazeta.kz/news/51661
  40. Маралбек Е. Абайдың көңілі – ұлттың өмірі // «Мұнара» газеті. 2020 жыл, 6 қазан. №19 (25). – 3 б.
  41. Маралбек Е. Ахмет Байтұрсынұлы қазақтың тұңғыш профессоры // «Егемен Қазақстан» газеті. 2021 жыл, 27 қаңтар. https://egemen.kz/article/263035-akhmet-baytursynuly-%E2%80%93-qazaqtynh-tunhghysh-professory
  42. Күдеринова Қ., Маралбек Е. Кемелді нұсқа осы, әлі де пысықталады (Сұхбат) // «Жас алаш» газеті, 2021 жыл, 16 ақпан. №6 (838). – 5 б.
  43. Маралбек Е. Қосарға // «Жас алаш» газеті. 2021 жыл, 16 ақпан. №13. – 3 б.

Импакт-Фактор (Скопус):

  1. Maralbek E., Koçak M. Kaşgarli Mahmut’un Divanu lügati’t-türk adli eserinde yer alan ölçü birimleri (М.Қашқаридың «Диуани лұғат-ит-түрік» еңбегіндегі өлшем бірліктер) // Türk kültürü ve Hacı Bektaş Veli araştırma Dergisi (Түркия). 1KIŞ 2018/SAYI 88. 187-199.
  2. 45. Akhmetzhanova Z., Maralbek Ye., Kassenov Ye., Kerembekova M. Language Units Expressing the Notion of Degree or Quantity on Turkic Monuments (Көне түркі ескерткіштеріндегі «мөлшер» ұғымын білдіретін тілдік бірліктер) // Opción, Año 35, Especial No.20 (2019): 1590-1620. Universidad del Zulia (Венесуэла).

Ұжымдық монографиялар:

  1. Қазақ тіліндегі мөлшерліктер // Қазақ тілінің функционалды грамматикасы. Ұжымдық еңбек: 2-кітап. –Алматы: «Дайк-Прес», 2011. – 721-778 бб.
  2. Сан-мөлшер категориясының функционалды-семантикалық табиғаты // Грамматикадағы дүниенің тілдік бейнесі. Ұжымдық монография. –Алматы: «Қазығұрт» баспасы, 2014. – 255-341 бб.
  3. Сан-мөлшер категориясының функционалды-семантикалық өрісі // Жұмсалымдық грамматикасы. Оқулық-монография: – Алматы: «Мемлекеттік тілді дамыту институты», 2016. – 422-467 бб.

 Құрастырған еңбектері:

  1. Тағылым мен тағзым / Құрастырушылар – Е.Маралбек, Д.Алтайбаева. –Алматы: «Ғылым ордасы», 2013. – 224 б.
  2. Балаларға тарту / Құрастырушы – Е.Маралбек. – Алматы: Мемлекеттік тілді дамыту институты, 2017. – 112 б.
  3. Елдес Омарұлы шығармалары. 1-2 т. / Түсініктемесін жазып құрастырушы – Е.Маралбек.  –  Алматы:  –  «Лұғат». қоғамдық қоры. – 2018.
0 Shares